Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Cách tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Để phân loại dáng thế, trước tiên chúng ta với nhau phân biệt và làm rõ dáng, thế là gì?

– Dáng cây: là phương của cây (chiều dọc của thân cây) so sánh với mặt phẳng nằm ngang hay so sánh với mặt chậu.

VD: Dáng thẳng, dáng nghiêng…

– Thế/kiểu: Thế cây là nghệ thuật biểu đạt sự ẩn dụ ý nghĩa, tinh thần, tư tưởng theo truyền thống văn hoá và được biểu thị qua một tên nào đó hay thế mà tác giả muốn trao gửi tâm tư, tình cảm của bản thân vào tác phẩm.

VD: Thế nhân văn, thế ngũ phúc…

Phân loại cây thế đối với các loại cây quất cảnh dựa trên dáng thế cây và số lượng cây trên gốc mà người ta chia thành một số loại như sau:

1/ Những dáng cơ bản

1/1/ Dáng trực

– Là loại cây có trục thân cây thẳng góc với mặt đất. (nhìn tổng thể giữa ngọn và gốc tạo thành đường thẳng hoặc gần thẳng đứng).

* Ý nghĩa: Dáng trực trong nghệ thuật cây cảnh nó được nghệ thuật hoá để ẩn dụ thế hiên ngang, bất khuất…

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Cây quất (tắc) dáng trực

1/2/ Dáng xiên (xiêu)/ nghiêng hay dáng tà

– Là dáng mà trục của thân cây hơi nghiêng so sánh với phương nằm ngang khoảng α = 20 – 70o.

* Ý nghĩa: Ngoài thiên nhiên các cây này gặp trắc trở, thiên tai làm đổ nghiêng nhưng cây vẫn sống và vươn lên.

Về mặt thẩm mỹ những cây có dáng xiêu thường trông cực kỳ mềm mại, duyên dáng nhã nhặn, thường thể hiện hình mẫu của người phái nữ.

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Cây quất (tắc) dáng xiêu

1/3/ Dáng hoành

– Là dáng cây mà trục của thân cây nằm ngang so sánh với mặt chậu. Dáng hoành ở ngoài tự nhiên thường là các cây có điều kiện sống khó khăn nhưng cây vẫn sống và nảy lộc đâm chồi (cây nằm ngang phía trên mặt đất α = 70 ≤ 90o

* Về thẩm mỹ: Dáng cây này tương đối khác thường, ngoạn mục dấu hiệu sự mềm mại dịu dàng, duyên dáng…

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Cây quất (tắc) có dáng hoành

1/4/ Dáng huyền

– Cây có gốc trong chậu nhưng thân cây trườn qua mép chậu đổ xuống dưới như dòng thác đổ. Ngọn cây dài hơn đáy chậu và có xu hướng ngóc lên. Cây mọc vách đá α > 90o

* Ý nghĩa: Ngoài thiên nhiên các cây này thường hay sống trong điều kiện thời tiết nghiệt ngã nhất (cây ở sườn núi, vách đá…) nhưng cây vẫn có khả năng sống, gốc cây bám dính chắc vào đá, treo leo giữa trời mây, ngọn cây vươn lên tạo hình ảnh của sự kiên trì nhẫn nại vượt qua phong ba bão táp hướng tới tương lai phát triển.

Về mặt thẩm mỹ: Dáng cây biểu thị sự mềm mại, dịu dàng, sự tươi trẻ… song tiềm ẩn một sức sống mãnh liệt.

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Cây quất (tắc) cảnh có dáng huyền

– Từ những dáng cơ bản trên người ta sinh ra thành cực kỳ nhiều kiểu dáng thế khác nhau (nội dung này sẽ được trình bày cụ thể trong những bài sau)

1/5 Những bước thực thi tạo dáng

Bước 1: Chuẩn bị vật dụng

– Vật dụng gồm: cưa, kéo tỉa tán, đục, kìm, keo liền sẹo, dây thép…

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Một số loại vật dụng sử dụng để tạo dáng, thế cho cây quất cảnh

Bước 2: Chọn lựa cây quất (tắc) để tạo dáng, thế

– Phụ thuộc vào hình dạng của cây quất (tắc) cụ thể mà chúng ta có thể ra quyết định. Cụ thể như sau:

+ Tìm ý tưởng

+ Tìm cây quất thích hợp với ý tưởng: Cây phát triển sinh trưởng tốt, không bị sâu, bệnh gây hại, có dáng thích hợp với ý tưởng.

+ Cây có độ tuổi 1 – 2 năm, có thể ra bông tạo quả vào sang năm.

Bước 3: Thực thi tạo dáng, thế

* Uốn thân chính:

+ Chúng ta nên xác định thân chính của cây 1 cách chuẩn xác để đưa ý tưởng của bản thân vào cây.

Ví dụ:

– Cây có thân chính thẳng đứng ta uốn cây này vào dáng Trực

– Cây có thân chính xiêu về bên trái hoặc bên phải ta uốn cây vào dáng Xiêu

– Cây có thân chính nằm ngang ta uốn cây vào dáng Hoành

– Cây có thân chính nằm thấp hẳn xuống dưới ta uốn cây vào dáng Huyền

+ Sử dụng kéo cắt cành để cắt những cành thừa đi để hướng thân chính đi theo ý tưởng của bản thân lúc đầu.

+ Sử dụng dây buộc để gò, ghì thân

* Uốn cành tán:

+ Từ thân chính ta đưa ý tưởng để tạo tán cho cây thành những thế cụ thể như thế Tam Đa, Thế ngũ phúc, Thế Mẫu tử, Thế Huynh đệ….

+ Sử dụng kéo cắt tỉa cành để tạo tán cây.

+ Sử dụng dây thép buộc cành để đưa cành vào vị trí mình có nhu cầu.

Chú ý: Ở thời kỳ này chúng ta tiến hành xử lý cắt tỉa sơ bộ,mục đích để tiến hành tạo hình cơ bản cho quá trình tạo thành dáng, thế cho thời kỳ phát triển hoa và tạo quả.

2/ Tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh trước Tết Nguyên Đán

– Đến đầu tháng 12 âm lịch công việc tạo dáng, thế cho cây quất cảnh là cực kỳ quan trong vì nó sẽ đem lại cho cây quất giá trị thẩm mỹ và hiệu quả kinh tế cao.

– Sử dụng dây thép nhỏ để núi kéo cành vào vị trí có nhu cầu tạo cho cây quất có hình dạng đẹp hơn.

– Sử dụng cưa kéo cắt bỏ cành thừa để tạo thế cho cây quất cảnh. Lưu ý nếu cắt bỏ những cành chúng ta phải làm dần dần, cố gắng không khiến cây bị đau đột ngột sẽ làm rụng lá, rụng quả.

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Tạo dáng cho cây quất (tắc) cảnh

1/2/ Một vài cây quất (tắc) cảnh thế

a. Thế Long phượng vần vũ

– Rồng và Phượng vốn là hình mẫu cực kỳ cao qúy nằm trong bộ Tứ Linh. Rồng điển hình cho c hecta, người chồng, người quân tử, Hoàng đế. Còn phượng là hình mẫu của người phu nhân, người vợ, Hoàng hậu. Sự phối hợp của Rồng và Phượng là hình mẫu tuyệt diệu của hạnh phúc lứa đôi, sự may mắn thịnh vượng về công danh, tài lộc và địa vị xã hội. Sử dụng tượng Rồng Phượng đặt trong khu vực phòng ngủ để mang đến một cuộc sống gia đình hoà thuận đầm ấm, con cái tốt lành, đặt tại phòng khách, phòng làm việc sẽ có công dụng chống lại hung khí, mang đến sự vượng phát tài lộc và công danh. Cũng có thể sủ dụng trong khu vực phòng đọc sách, phòng làm việc để gia đẩy mạnh trí tuệ và sự tăng tiến về học vấn, quan hệ xã hội…

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Thế Long phượng vần vũ

b. Thế Cá chép hóa rồng

– Ý nghĩa: Cá Chép Hóa Rồng, Tích xưa kể rằng Khi trời đất mới sinh, thì chính Trời phải làm ra mưa gió cho dân làm ăn. Sau, vì khó nhọc quá, Trời không làm mưa gió nữạ Trời sai rồng lấy nước phun xuống làm ra mưa. Nhưng vì số rồng trên trời it’ không đủ làm mưa cho đều hòa khắp mọi nơi Trời mới dặt ra một kỳ thi kén những vật lên làm rồng gọi là”Thi rồng”. Khi chiếu Trời ban xuống bên dưới Thủy phủ thì vua Thủy tề loan báo cho cả những giống dưới nước ganh đua mà đi thi. Hạch có ba kỳ, mỗi kỳ vượt qua 1 đợt sóng, vật nào đủ sức, đủ tài, vượt qua cả đợt thì mới lấy đỗ vào cho hóa rồng. Trong 1 tháng trời, bao nhiêu loài thủy tộc đến thi đều bị loại cả, vì không con nào vượt trót được cả ba đợt sóng. Sau có con cá rô nhảy qua được 1 đợt, thì bị rơi ngaỵ Có con tôm nhảy qua được 2 đợt, ruột, gan, vây vẩy, râu, đuôi đã gần hóa rồng, thì đến đợt 3, đuối sức ngã bổ xuống mà lưng cong khoằm lại. Đến lượt con cá chép vào thi, thì gió thổi ào ào, mây kéo ầm trời, chép vượt luôn 1 hồi qua ba đợt sóng, vào lọt cửa Vũ Môn.

– Cá Chép đỗ, vẫy, đuôi, râu, sừng tự nhiên mọc đủ, thật là hình dung trọn vẻ dạng bộ oai linh, phận đẹp duyên maỵ

– Cá chép hóa rồng phun nuóc khiến cho gió táp, mưa sa, đường đăng hóa rõ nên rạng rỡ.Cho nên người ta hay đặt hình ảnh cá chép hóa rồng trong gia đình hay văn phòng, nhà hàng có ý nghĩa tốt đẹp về phong thủy để đem lại điều may mắn và sung túc tốt đẹp cho gia chủ.

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Thế Cá chép hóa rồng

c. Thế Phượng múa đón Xuân

– Thế này sửa theo dáng hình chim phượng đang múa. Là loại cây độc phụ chân phượng có hai rễ nổi cao lên thành 2 chân, thân ngắn vặt làm mình ngọn hồi đầu làm đầu chim.

Cành thứ nhất uốn xèo ra phía sau làm đuôi chim, hai cành tả hữu uốn xèo ra thành hình cánh chim đang múa, đây chính là loại phân hay giở của nghệ nhân, phải uốn sao cho uyển chuyển mềm mại như cánh chim múa. Cành phụ che thân làm hầu, ức ngắn gọn. Thế này phải có nét mỹ thuật, khi nhìn là biết chim phượng bay múa, biểu trưng cho tính yêu đời tươi vui.

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Cây quất thế Phượng múa đón Xuân

d. Thế Thác đổ về nguồn

– Thế này cây cảnh cổ ít có thấy, là thế huyền độc thụ thân nằm bò qua miệng chậu, như bị trận cuồng phong xô ngã xuống ao, nên ngọn cây bẻ cong, thòng xuống thấp hơn đáy chậu. Dáng thật mềm mại uốn cong hợp lý theo luật hồi đầu tự nhiên, vươn lên lúp búp có từng bậc cực kỳ đẹp, biều hiện cho sức sống khiến cho người xem có cảm giác dễ chịu.

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Cây quất thế Thác đổ

e. Thế Tam đa

– Thế tam đa còn gọi tam tài, tam giáo hay là thiên, địa, nhân. Thế tam đa tuợng trưng cho ba ông Phước, Lộc,Thọ; ba tán đều tròn đều đẹp, biểu trưng cho sự vĩnh cửu, sung túc, hạnh phúc, giầu sang và sống lâu, theo tích ba ông Phước, Lộc, Thọ cũng cực kỳ hay.

+ Phước là ông Đậu Vũ Quân, tuổi già mà có con nhỏ là có hạnh phúc, ý muốn nói có rất nhiều con.

+ Lộc là ông Quách Tử Nghi làm quan lớn lâu năm, bổng lộc nhiều, ý muốn nó giầu sang suốt đời.

+ Thọ là ông Đông Phương Sóc, sống lâu một trăm tuổi, đầu râu tóc bạc phơ, ý muốn nói sống được lâu. Thế này sử dụng để chúc thọ cực kỳ có ý nghĩa đối với người già cả.

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Cây quất thế Tam đa

f. Thế Ngũ phúc

Thế tam đa và thế ngũ phúc đi đôi cùng nhau, hai thế này đều là loại cây trực thọ, cây ngũ phúc năm tầng, có thể uốn như cây tam đa rồi nuôi thêm hai tán nữa y như vậy là đạt. Nhưng cũng có thể đối thành 5 tầng theo lối chiết chi tứ diện cũng được. Thế ngũ phúc lớn cao đẹp hơn thế Phước, Lộc, Thọ, ý muốn chúc tụng cao hơn thế nữa là Phước, Lộc, Thọ, An, Khang, nghĩa là có phúc, tốt lành may mắn, có lộc giầu có rất nhiều ruộng đất, có thọ là sống lâu trăm tuổi, An là sống yên ổn không bị xáo trộn, có khang là vui vẻ, chết êm ải nhẹ nhõm. Đúng là câu chúc tụng đầy đủ đẹp đẽ nhất.

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Cây quất thế ngũ phúc

g. Thế Long thăng

– Từ thời rất lâu rồi đến giờ, Rồng là linh vật thần thoại,biểu trưng Thiên mệnh cao cả và tối thượng, nhân vật cao cả và tối thượng như Vua,thời trước Vua thường mặc áo có thêu hình con Rồng (Long bào), bao gồm cả giường ngủ và nơi làm việc của Vua cũng đều khắc chạm hình Rồng…

Còn trong phong thủy, ”Long khí” là sinh lực của vũ trụ, nó ẩn hiện trong đất,vận chuyển thành “Long mạch”,mà từ xưa những đại sư phong thủy đã dầy công lựa tìm Nguồn sinh khí vĩ đại ấy xuất phát từ hướng ĐÔNG, nên những đại sư phong thủy đã tìm nhiều phương pháp vận dụng và kích thích sinh khí ở hướng này. Đặt Rồng trong khuôn viên vườn ở của nhà của mình.

Còn trong công việc làm ăn, ta không “sống ác” với ai, nhưng thường bị kẻ tiểu nhân ám hại, gây không biết bao nhiêu chuyện phiền toái…

Chuyện tưởng nhỏ, nhưng hậu quả thì không hề nhỏ chút nào… Thế là “đau chân há miệng” ta lại tìm đến chỗ này, nơi kia để tìm sự giúp đỡ, nhưng “tiền mất tật mang”,thế là nỗi khổ không biết tỏ cùng ai?… Vậy sao ta không vận dụng kinh nghiệm của những đại sư phong thủy vào cuộc sống, để chỉ ra rằng con linh vật thần thoại nhưng đầy quyền năng này sẽ hỗ trợ cho ta trở lại vui vẻ và yên lành biết bao…

Hình ảnh con rồng oai phong lẫm liệt từ rất lâu đã gắn liền với vua chúa, các bậc chính nhân quân tử.

Rồng là con vật trong truyền thuyết ít xuất hiện nhưng mỗi khi xuất hiện đều mang đến các chuyển biến tích cực trong xã hội 1 cách lớn lớn.

Trong tứ linh thì rồng đứng hàng đầu: Long, Lân, Quy, Phụng. Rồng có thề phun mưa giúp mùa màng tươi tốt, thổi gió mát giúp khí trời mát mẻ, đó chính là nguyên khí của đất trời, là nền tảng của học thuật Phong thủy. Rồng có sức mạnh vô biên, là biểu tượng cho năng lượng của đất trời, là con vật có vượng khí nhất trong phong thủy.

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Cây quất (tắc) thế Long thăng

h. Thế Phu thê

– Thế cây này biểu thị cho một gia đình hòa thuận, hạnh phúc, đây chính là một thế cây cực khó tạo dáng. Cây có tới hai thân, hai ngọn nhưng phân chia rõ rệt thân lớn, thân nhỏ, tán trên tán dưới biểu thị cho một cặp vợ chồng. Thân lớn biểu trưng cho người chồng, là trụ cột chính trong gia đình nên nó phải mang dáng dấp mạnh mẽ, lớn lớn. Còn thân nhỏ biểu trưng cho vợ, là nữ nên uốn lượn mềm mại và thấp hơn tán chồng. Chung quanh hai thân này mọc ra 9 cành tương ứng với 9 tán nhỏ khác nhau, nhưng không có tán nào đè chồng lên nhau. 9 tán nhỏ theo quan niệm của người chơi là tượng trưng của 9 người con. Cây được canh tác trên một tảng đá cổ, rễ quặp sâu vào tảng đá. Tất cả cây được đặt trong một bể có chứa bằng xi măng hình chữ nhật chứa nước sạch. Nước tại đây được thay liên tục, vì như thế cây mới giữ được thế, không phát triển quá nhanh.

Kỹ thuật tạo dáng, thế cho cây quất (tắc) cảnh

Cây quất (tắc) thế Phu thê

Nguồn: Giáo trình cây quất cảnh – Bộ NN&PTNT

Cây trồng liên quan: Cây quất cảnh (tắc)

– Tham khảo thêm chủ đề: cây có múi, cây quất, cây tắc, tạo dáng, dáng trực, dàng xiêu, dáng hoành, dáng huyền

Ngoài ra, trong bài viết này, chúng tôi có đề cập đến 1 số loại dinh dưỡng và sâu bệnh, quý bà con có thể dụng các loại thuốc sau để điều trị cho cây trồng:

– Giúp trị bệnh RỤNG LÁ: atonik 1.8sl,

Nhấp vào nút Mua Nhanh bên dưới để đặt mua qua chúng tôi.

LIÊN HỆ MUA HÀNG : 0982.427.033